Jamnik: wielkość, długość życia i pielęgnacja

Amerykański Klub Kynologiczny (AKC) szacuje długość życia jamnika na 12–16 lat. Brytyjski Royal Kennel Club (RKC) zalicza rasę do przedziału „ponad 12 lat”.

Obie wartości opisują rasę jako całość: to typowe przedziały dla psów tej rasy, a nie prognoza dla konkretnego psa.

Na tle innych ras opisanych na Pettify po polsku (wszystkich: 6) górna granica szacunku AKC dla jamnika jest wyższa niż u 4 z nich i niższa niż u 1.

RKC zaleca szczotkowanie jamnika raz w tygodniu (krótkowłosy, miniaturowy krótkowłosy); częściej niż raz w tygodniu (długowłosy, szorstkowłosy). Sierść jest według klubu krótka (krótkowłosy, miniaturowy krótkowłosy); średniej długości (długowłosy, szorstkowłosy), a rasa linieje. W skalach AKC rasa dostaje 2/5 za linienie i 2/5 za to, jak często sierść wymaga pielęgnacji.

Rodzaj sierści wyznacza całą pielęgnację. Krótkowłosy jamnik prawie nie wymaga zachodu: wystarczy przetrzeć go ręcznikiem albo rękawicą do sierści. Szorstkowłosy potrzebuje szczotki lub grzebienia raz czy dwa razy w tygodniu i co jakiś czas przycięcia brody i brwi, a właściciele, którym zależy na najlepszym wyglądzie psa, kilka razy w roku oddają go do trymowania. Długowłose trzeba szczotkować częściej niż krótkowłose, a im gęstsza sierść, tym częściej.

Według AKC jamnik linieje umiarkowanie bez względu na rodzaj sierści, a przy tym jest psem czystym, który prawie nie ma własnego zapachu.

RKC szacuje, że jamnik potrzebuje ruchu do 1 godziny dziennie. AKC ocenia energię rasy na 3/5, a potrzebę zajęć dla umysłu na 3/5.

Zaplanuj dwa spacery dziennie o umiarkowanej długości, bo tyle sugeruje AKC. Klub przestrzega też przed częstym błędem: przekonaniem, że tak mały pies wybiega się, drepcząc po mieszkaniu.

Nos tej rasy wciąż nadaje się do pracy. RKC zauważa, że jamniki do dziś tropią postrzałową zwierzynę płową i pracują w norach borsuków i królików. Spacery z czasem na węszenie i szukanie ukrytych smakołyków dają psu domowemu namiastkę tego zajęcia.

AKC opisuje jamnika w kilku rozmiarach (standardowy i miniaturowy), każdy z własnym zakresem wagi. Wartości dla każdego rozmiaru podaje strona rasy w serwisie AKC.

Wielkość jamnika to kwestia odmiany. AKC i brytyjski klub uznają po dwa rozmiary, standardowy i miniaturowy, a każdy z nich występuje we wszystkich trzech rodzajach sierści. W Niemczech, gdzie na jamnika mówi się Teckel, jest jeszcze trzeci, jak zauważa RKC: jamnik króliczy, czyli Kaninchen. Tam o rozmiarze decyduje obwód klatki piersiowej, a nie waga.

Dachshund to po niemiecku „borsuczy pies”, a praca kryjąca się za tą nazwą tłumaczy większość cech rasy. Psy do polowań na borsuki znane są od XV wieku, pisze AKC, a jamnik jako rasa od XVII wieku. Wejście za borsukiem do jego własnej nory wymagało odwagi, wytrwałości i długiego, niskiego ciała, które mieściło się w korytarzu. AKC wciąż opisuje psa tak śmiałego, że czasem aż brawurowego, i przy tym nieco upartego.

W domu obraz jest łagodniejszy. Przywiązanie do rodziny AKC ocenia na 5/5 i stanowczo podkreśla, że jamniki to psy towarzyskie, których miejsce jest w domu, z ludźmi, a nie samotnie na podwórku. Za relacje z innymi psami rasa dostaje 4/5, za otwartość wobec obcych 4/5. Przy małych dzieciach ocena spada do 3/5, czyli środka skali.

Podatność na szkolenie wynosi 4/5, ale pamiętaj, do czego tego psa wyhodowano: pies polujący samotnie pod ziemią musiał sam podejmować decyzje i ta niezależność nigdzie nie zniknęła. Jako stróż jamnik ma 4/5, a AKC nazywa rasę bystrą i czujną. W planie opieki Pettify jamnik jest szczeniakiem do ukończenia 9 miesięcy.

Wskazania RKC pasują do skromnych warunków: mały dom, mały lub średni ogród, miasto albo wieś. Zdolność przystosowania to 4/5. Rasa trafiła do księgi rodowodowej AKC w 1885 roku, a w 2025 roku zajęła 5. miejsce w rejestracjach AKC. Amerykańscy miłośnicy nie porzucili jej w trudnych czasach: podczas pierwszej wojny światowej, gdy nastroje antyniemieckie były silne, zaczęli nazywać ją Liberty Hound, czyli psem wolności.